Talk:Casus 15/@comment-24.132.19.156-20140723112455

 Artrose bij zware lichamelijke arbeid (boer;heupartrose), hemofilie (frequente bloedingen in gewrichten), ouderen na gebroken heup, topsporters.



 Leerdoelen: Epidemiologie, Tenminste 3 algemene symptomen benoemen, Tenminste 3 kenmerken lichamelijk onderzoek, Kenmerken van aanvullend onderzoek benoemen, Manieren en doelen van conservatieve behandeling noemen, Chirurgische behandeling artrose.



 Artrose:

 - Aandoening van synoviale gewrichten

 - Gewrichtskraakbeen, wisselend in ernst, toenemend verlies van kraakbeen en ombouw van het onderliggend bot, synovitis.

 - Pijn !, Startpijn/ ochtendstijfheid. Oorzaak pijn niet altijd te vinden op X.

 - 1/3e pijn bij knieartrose, 1/4e bij heupartrose.

 - Achteruitgang op X-foto gebruikelijk, geen verbetering.

 - Langetermijn effect niet-chirurgische behandeling op pijnreductie en functieverbetering is niet goed bekend

 - Risico toename bij: overgewicht, trauma, gewrichtsafwijkingen



 Kenmerk van artrose = kraakbeenschade. Onderliggende subchondrale bot verandert ook. Cyste, verbreding, stijver, dikker, sclerose => pijn / verminderde belastbaarheid.

 Inflammatoire processen en morfologische veranderingen van OA synovium (synovitis) spelen ook een rol.



<p class="MsoNoSpacing"> Artrose klachten:

<p class="MsoNoSpacing"> - Pijn !

<p class="MsoNoSpacing"> - Stijfheid bij opstaan (<30 minuten), verdwijnt met bewegen (RA meer dan uur startpijn)

<p class="MsoNoSpacing"> - Toename gewrichtsomvang (bot, gewrichtskapsel, synovium)

<p class="MsoNoSpacing"> - Ontsteking (warmte, roodheid, gevoeligheid)

<p class="MsoNoSpacing"> - Standsafwijking gewricht (kraakbeenverlies, instabiliteit) O-been (varus)

<p class="MsoNoSpacing"> - Pijn, kraken, bewegingsbeperkingen

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Oorzaak multifactorieel:

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Factoren ontstaan Artrose:

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Wereldwijd onderzoek: overgewicht risicofactor artrose. Voor knie veel duidelijker dan voor heup.

<p class="MsoNoSpacing"> In 1 generatie is in Amerika de prevalentie van obesitas van 10% naar 30% verschoven.

<p class="MsoNoSpacing"> Gewichtsverlies, met name door gewichtsreducerend dieet in combinatie met oefentherapie, is aan te bevelen bij patiënten met overgewicht en obesitas ter verbetering van het functioneren.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Aangedane plekken zijn: knie, heup, distale vingergewrichten, proximale duimgewricht. Bij RA juist proximaal hand.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> In 2011 1.2 miljoen mensen met artrose bekend bij HA. 444.000 mannen en 745.000 vrouwen. Prevalentie: 53,8 per 1.000 mannen en 88,5 per 1.000 vrouwen. Knieartrose (594.000 personen). Heupartrose (359.000) en overige perifere artrose (357.000). Al deze soorten komen vaker voor bij vrouwen dan bij mannen.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> R/ Symptomatische behandeling (adviezen, oefentherapie, medicamenteus)

<p class="MsoNoSpacing"> Conservatieve therapie: o.a. langdurig NSAIDs gebruik (maar let op bijwerkingen, dodelijk)

<p class="MsoNoSpacing"> Diagnose door anamnese, lichamelijk onderzoek, röntgenfoto, bloedonderzoek.

<p class="MsoNoSpacing"> Criteria artrose Knie (American College Rheumatology) ≥ 3 criteria:

<p class="MsoNoSpacing"> - Leeftijd >50 jaar

<p class="MsoNoSpacing"> - Ochtendstijfheid <30 minuten

<p class="MsoNoSpacing"> - Kraken

<p class="MsoNoSpacing"> - Gevoelige benige structuren

<p class="MsoNoSpacing"> - Verbreding benig deel van gewrichten

<p class="MsoNoSpacing"> - Geen temperatuur verhoging van gewrichten

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> AO/ Normale bezinking (<20mm/uur). Röntgenfoto: kraakbeenverlies en osteofyten.

<p class="MsoNoSpacing"> Staande röntgenfoto. Breedte van de gewrichtsspleet is een maat voor kraakbeen.

<p class="MsoNoSpacing"> Mediale compartiments arthrosis is meest voorkomende regio aangedaan in de knie.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Röntgen-afwijkingen Artrose:

<p class="MsoNoSpacing"> -   Gewrichtsspleetversmalling

<p class="MsoNoSpacing"> -   Osteofytvorming (uitgroeisels aan rand van gewricht)

<p class="MsoNoSpacing"> -   Subchondrale cystevorming

<p class="MsoNoSpacing"> -   Subchondrale sclerosis

<p class="MsoNoSpacing"> -   Deformatie

<p class="MsoNoSpacing"> -   (Standsverandering)

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Kellgren & Lawrence gradering van Artrose (graad 2 en groter = Artrose):

<p class="MsoNoSpacing"> -   Graad 0 geen artrose

<p class="MsoNoSpacing"> -   Graad 1 mogelijk JSN & osteofyten; of alleen osteofyten

<p class="MsoNoSpacing"> -   Graad 2 “zekere”JSN, osteofyten en matige sclerose

<p class="MsoNoSpacing"> -   Graad 3 Matig Duidelijke JSN, osteofyten, enige sclerose en cyst formatie, deformiteit

<p class="MsoNoSpacing"> -   Graad 4 Ernstige JSN, sclerose, cysten, duidelijke deformiteiten en grote osteofyten

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Incidentie bij sporters van heupartrose OR 2-2.8. Duidelijke dosis-repons relatie hoeveelheid sporten/artrose.

<p class="MsoNoSpacing"> Incidentie bij sporters van knieartrose verhoogd. Meer patellofemorale artrose bij langeafstandlopers en gewichtheffers, meer tibiofemorale artrose bij tennisspelers en voetballers. Belangrijkste oorzaak voor artrose: trauma van meniscus, voorste kruisband, kraakbeen(?).

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Hoge impact load en rotatie-krachten in een gezond gewricht => artrose.

<p class="MsoNoSpacing"> Matige belasting (zoals bij hardlopen) in een gezond gewricht   => wel aanpassing gewricht, geen artrose.

<p class="MsoNoSpacing"> Belasting abnormaal gewricht (laxiteit, recent trauma, verminderde spierkracht) => artrose.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Doelen behandeling artrose:

<p class="MsoNoSpacing"> 1) voorlichting patiënt, familie en omgeving

<p class="MsoNoSpacing"> 2) verminderen pijn en stijfheid

<p class="MsoNoSpacing"> 3) behouden /verbeteren gewrichts-mobiliteit

<p class="MsoNoSpacing"> 4) beperken lichamelijke handicaps

<p class="MsoNoSpacing"> 5) behouden /verbeteren kwaliteit van leven

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Farmacologisch: eerst paracetamol (tot 4g/dag), dan NSAIDS, COX-2 remmers, tramadol.

<p class="MsoNoSpacing"> Niet-farmaco: afvallen, aanpassen belasting, fysiotherapie (voorkomen piekbelasting), brace, stok, steunzolen.

<p class="MsoNoSpacing"> Injecties: aspiratie, corticosteroïden, hyaluronzuur.

<p class="MsoNoSpacing"> Operaties: arthroscopie (stukjes weghalen), osteotomie (standsverandering), prothesiologie.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> - Operatie pas bij invaliderende klachten, niet reagerend op conservatieve therapie.

<p class="MsoNoSpacing"> - Niet overbelasten

<p class="MsoNoSpacing"> - Belastbaarheid neemt weer toe !

<p class="MsoNoSpacing"> - Artrosepatient kan actief blijven in recreatieve sport, mits pijn niet verergert.

<p class="MsoNoSpacing"> - Probeer blessures te voorkomen (contact-sporten)

<p class="MsoNoSpacing"> - Oefentherapie belangrijk!

<p class="MsoNoSpacing"> - Lokale oefentherapie (gewricht) spierkracht en coordinatie

<p class="MsoNoSpacing"> - Algemene oefentherapie: lopen fietsen (fit, afvallen)

<p class="MsoNoSpacing"> - Spierversterking: pijn minderkorte termijn

<p class="MsoNoSpacing"> - Conditie: pijn minderlangere termijn

<p class="MsoNoSpacing"> - Dus combineren: spierkracht en uithoudingsvermogen

<p class="MsoNoSpacing"> - Pijn minder door: ontsteking minder, pijnmoleculen minder, ongunstige krachten op gewricht minder, betere doorbloeding, depressieve klachten minder

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Bio-glucosamine geen effect op heup artrose. Effect op knie artrose: advies richtlijn 3 maanden gebruiken,

<p class="MsoNoSpacing"> bij geen effect staken. Precieze werking onbekend.

<p class="MsoNoSpacing"> Hyaluronzuur wordt vaak gegeven bij mensen die niet geopereerd kunnen worden. Niet vergoed.

<p class="MsoNoSpacing"> Effect houdt langer aan dan corticosteroiden. Weinig bijwerkingen.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> -Bij tijdelijke opvlamming van klachten: Corticosteroid injectie 1e keus (+ ontzien van gewricht (=niet belasten))

<p class="MsoNoSpacing"> -Voor de langere termijn valt een behandeling met hyaluronzuur te overwegen.

<p class="MsoNoSpacing">

<p class="MsoNoSpacing"> Operatieve behandeling:

<p class="MsoNoSpacing"> -Gewrichts sparend (conservatieve operatie; bij O-benen belasting aan binnenkant gewricht => X-benen van maken)

<p class="MsoNoSpacing"> -Gewricht verstijven (arthrodese)

<p class="MsoNoSpacing"> -Gewricht verwijderen (resectie arthroplastiek)

<span style="font-size:11.0pt;line-height:115%;font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-theme-font:minor-latin;mso-fareast-font-family:Calibri;mso-fareast-theme-font: minor-latin;mso-hansi-theme-font:minor-latin;mso-bidi-font-family:"Times New Roman"; mso-bidi-theme-font:minor-bidi;mso-ansi-language:NL;mso-fareast-language:EN-US; mso-bidi-language:AR-SA;mso-bidi-font-weight:bold;mso-bidi-font-style:italic; mso-no-proof:yes">-Gewrichts vervangend (prothese)